Naim Frashëri - Qerbelaja, kap. 10

Poema Qerbelaja, kapitulli 10 - nga Naim Frashëri


Zoti ynë me Ymerë
u poqn aty shumë herë,
edhe shumë fjalë thanë,
po punënë nuk e ndanë,
pasdaj erdhë me Ymerë
dhe shumë shokë të-tjerë,
pa u tha Imam-Hyseni.
Ju zotërinj si e gjeni?
Unë u them, mos më ngini
në punët t' ime më lini,
të këthehem nga Meqeja,
e të mar nga Medineja,
të rri në punëzët t' ime,
se kam hequr mjaft mundime,
këtu po juve më prutë,
në këto brengë më shtutë;
a në dashçi në Sham vemi,
se frikë nga njeri s' kemi,
pa të shoh, ç' thotë Jeziti
kjo madhëri nga i xbriti,
po në Qofe këtë herë
s' vete, se ësht' e-përzjerë.
Ju punën tuaj vështoni
edhe bëni si të doni,
e cilënë të pëlqeni.
Kshu u tha Imam Hyseni.
Ata, fare mirë, thanë
fjalënë këtu e lanë,
Ybejdullllahut i shkruan,
këto gjithë ja treguan.
Po Ybejdi, derr i derrit,
i përgjigjetë Ymerit,
i thotë: Ju mos mënoni,
Imam-Hysenit i thoni
Jezitnë për mbret ta njohë,
dhe punën e-vet të shohë;
pasdaj kartë më dërgoni,
e ç' të thotë më tregoni.
Ybejdi kështu kish shkruar,
djalli qoft' i mallëkuar.
Këta me kartët u derdhë
te Imam-Hyseni erdhë,
kartën në dorë ja dhanë,
edhe, ç' na thua? i thanë.
Imam Hyseni tha: Unë
nukë njohë të-tillë punë,
botës i dhanë lirinë,
duke ngrehur parësinë,
të xgjedhënë një të parë,
dhe të-urtë, jo të marrë,
lakëmimet, madhëritë,
të ligatë rëndësitë,
gjakëratë, marrëzinë,
mundimetë robërinë,
të gjitha i kemi prerë,
së-drejtës i dhamë nderë,
të-paudhëtë i shtumë,
ligësitë i përzumë
njerin e lamë të-lirë,
të bënjë si është mirë
këto me shumë mundime
u bën e me hidhërime
Syfjanasit zunë fronë,
edhe më s' dinë ç' thonë.
Me pahir gjith' i rëmbyen
edhe besën e çkëmbyen,
njerëzinë e mundojnë,
e rrjepin e përvëlojnë
udhën e Zotit e lanë
të-paudhën besë kanë,
ç' po bëjnë e ç' kanë bërë
juve i dini të-tërë.
Po t' a njoh mbret Jezitn' unë
si thoni me të përdhunë,
e të bënem rop i tija,
mar pjesë nga ligësija,
pasdaj gjithë marrëzitë,
dhe dëmet e pabesitë,
e djallëzinë të-tërë,
meret vesh, q' un' e kam bërë,
posa të njoh mbretërinë,
e le të shkretë njerëzinë,
se vëmë mbret ligësitë,
dhe të parë djallëzitë
djallëzija është vetë
Jeziti në këtë jetë!
pa s' i le dot mirësitë,
të bënj besë djallëzitë,
këtë fjalë mos m' a thoni,
e këto mos mi kërkoni,
unë se njoh ajy, vetë,
si të dojë letë jetë!
Nuk e le dot Perëndinë,
e të njoh Jezitërinë,
se s' turpërohem në jetë,
edhe te Zot i-vërtetë,
pa vdekjenë pjes e kemi,
kemi ardhur, dotë vemi,
po mos u mundoni kotë,
Imami këto u thotë.
Ajy s' kishte shok në jetë,
ishte si Zot i vërtetë,
kish të-bukurë vetijë,
e të lartë vetë-dijë,
zemrën e kish të-qëruar,
dhe fjalënë të-peshuar.
Ata fjalët, që dëgjuan,
Ybejdullllahut j' a shkruan.
Pa ajy u egërsua,
edhe shum' u ashpërua,
thirri Shimrë-dhil-Zevshenë,
popo ku e gjeti qenë,
që donte Jezitërinë,
ish armik me njerëzinë.
Shimrin' e Shithn' e Nemirë,
q' ishin fjeshtë egërsirë,
këlyshët e Mavijesë,
të-paudh' e të pabesë,
i dërgoj me mirë dhjetë
kundrejt Zotit të-vërtetë.
U tha: Ujëtë t' u prisni,
edhe të gjithë t' i vrisni,
kët ujëtë e prenë,
dhe më s' i lenë të venë.
Hëna kishte ditë shtatë,
kur i lanë buzë-thatë,
dielli të përvëlonte,
njeriu pa ujë s' rronte,
foshnjatë me lot po qanin,
dhe zi të-mjeratë mbanin.
Abas-Aliu del vetë,
mori shokë pesë-dhjetë,
pa drejt ujit u lëshua,
edhe shum u zëmërua,
tha: E mbani mënt një ditë,
q' ishin të dy ushtëritë,
edhe ahere t' im atë
juve pa ujë e latë,
ajy ujët kur e zuri,
garth si juve nukë vuri,
po u tha të mos harroni,
këtë punë t' a mejtoni,
për këtë dit' u ka thënë,
fjalën andaj e ka lënë
ky lumë ishte ky, Fyrati,
që j' a ndalonit t' im ati.
Kshu tha i bir' i Aliut
n' ushtërit të faqe-ziut,
po ata nuk e dëgjonin,
dhe ujëtë s' e lëshonin,
këta kordhëtë i çkulë,
edhe më t' i bënë vrulë,
dhe muarrë uj' e prunë,
po prapë ata e zunë,
mijë plotë gjashtë-mbë-dhjetë
vunë n' at ujë të shkretë.
Më nesëret dhe një herë
Imami kërkoj Ymerë,
i thanë pakë të dalë,
dot' i thotë dy tri fjalë.
Pa u poqnë me Ymerë,
Imam' i tha këtë herë:
Ymer, ç' është kjo rrëmujë?
pse s' lini të marrën ujë?
kemi gra kemi fëmijë,
ju s' pasëki vetëdijë,
foshnjatë s' rrinë pa ujë,
pse e bëni? a për bujë?
frikë Perëndije s' kini?
juve ç' farë njerës jini?
Kshu i tha të qofsha falë,
i duhej thënë kjo fjalë.
Kemi urdhër, tha Ymeri,
ç' të bënj edhe un i-mjeri,
se pasdaj mua më vrasin,
të-gjallë në dhet më kllasin,
më humbasinë për jetë,
dhe djemtë m' i lenë shkretë.
Kshu tha dhe u ngrit e iku,
i pabes' ishte armiku!
Si iku andej Ymeri,
i vate atje Berjeri,
që ish një plak shum i-ndjerë
poqi shokët' e Ymerë:
Utha shumë fjalë plaku,
se i ish ndezurë gjaku.
Ymeri i tha: Më dhanë
Rijën' e Tabëristanë,
s' e le dot të-mirën time,
e gjithë këto fitime.
Këto fjal i tha Ymeri,
pastaj j' u kthye Berjeri,
i tha: O i-mallëkuar,
s' i ke për të trashëguar,
veç nëmënë do të merri.
Kshu tha dhe iku Berjeri.
Ungrit Habib-Myzahiri,
dhe dy a tre shokë thirri,
hipnë në kuaj e brodhë,
nër fshatra ndihmës mblodhë,
Habibi, q' ish vet i-tretë,
mblodhi shokë nëntë-dhjetë;
po armikët' e mësuan,
shum ushtëtarë dërguan,
pa udhënë u a prenë,
nukë doninë t' i lenë,
pasdaj uzu luft' e-shkretë,
e u vranë disa vetë,
nga ndihmësit shumë ranë
të-pakëtë u përndanë.
Habibi me shokë iku,
nuk' e zuri dot armiku,
erdhë prap, aty tek qenë.
Nuk' e lan Imam-Hysenë.
Hën' e-shkretë kishte tetë,
nata po vinte e qetë,
e dëgjuan njerëzija,
që mbet pa ujë fëmija,
dhjetë trima pshatëtarë,
njerës me bes e të-parë,
në gjithë atë rrëmujë
u prunë fshehtazi ujë.
Njerëzit këta i panë,
i njohnë cilëtë janë,
ata më nukë qëndruan,
po lan ujëtë dhe shkuan.
Ish e-gjallë njerëzija,
po s' e lij Jezitërija.
Njerinë Zot' i-vërtetë
nuk' e le dhe fare shkretë.
Më nesëret nëntë hëna,
po afërohej e thëna.
Shimri kartë kishte shkruar,
Ybejdit j' a kish dërguar,
e thoshte për Ymerë,
s' do ti shtërngonj e t' u bjerë
se s' e harron miqësinë
e t' et, që kish me Alinë.
Po merr një kartë Ymeri
nga Ybejdullllah-shpirt-derri
i shkruan, fortt t' i shtërngoni
dhe dendurë t' i rrethoni,
as të hynjë, as të dalë
njeri as t' u thotë fjalë,
rreth e rrotullë t' u vini,
ujë fare mos u lini.
Pa ti Ymer në ke frikë,
lëre Shimrinë dhe ikë.
Kshu i shkroj Ybejd-shpirt-derri,
pa u tremp shumë Ymeri,
papo me vrap atë ditë
i përhapi ushtëritë,
e rrethuan Qerbelanë,
njeri të vij nukë lanë.
Jet e-zez o jet e-shkretë,
që s' ke gjëzë të-vërtetë.
Ajo fëmij e-uruar,
që njerin e kish ndrituar,
të heqë kshu të-këqija,
pse i duroj Perëndija?
Grat e foshnjatë po qanin,
lottë s' muntninë t' i mbanin,
burratë gjithë po rrinin,
fundin e punës e dinin.
Imam-Hysejn-brengë-shumi,
u pshtet pak e zuri gjumi,
n' ëndërrë pa Perëndinë,
edhe Muhammet Alinë,
edhe Mëmë-Fatimenë,
gjithë të-mirëtë ç' qenë,
pa dhe Imam-Hasanë,
q' i rrij Fatimesë pranë
e pa të-tër atë jetë,
fron e Zotit të vërtetë,
ëngjëllitë duke qarë,
me fytyrëzë të-vrarë,
me një herë, gjith i thanë
po të presin më kët' anë.
Imam Hysejni u xgjua,
nga ëndërra u gëzua,
po më pasdaj psherëtiti,
posi shi një lot' i xbriti
Zejnepa dhe Gjylsyma
të dyja ngrinë si bryma
q' ishin motërat e tija,
t' ardhura nga Perëndija,
pa i mblodhi gjithë gratë,
dhe zuri fjalë të gjatë,
u tha: Të kini durime
të jini si burra trime,
puna si do që të ngjanjë,
nonjë nga ju të mos qanjë,
neve na dha Perëndija,
kaqe shumë të këqija
që të shohë sa durojmë,
e gjer më ç' vënt e besojmë;
na dha të-këqija Zoti
si dhe të-tjerët qëmoti
që paskëtaj njerëzija,
kur të heqin të këqija
të mos thonë që s' na deshi
Zoti, po na ther rrebeshi
për njerinë u përpoqmë,
edhe nga njeriu hoqmë
të këqijatë, që pamë,
njeriut mësim ja lamë,
un i falem Perëndisë,
që ja bëri njerëzisë
mundimet tona pasqyrë,
t' i ketë më ç' do myxyrë,
brengën tënë të rrëfejnë,
shpirtinë t' a përdëllejnë,
andaj dhe ju të duroni,
si në mësim t' i tregoni;
se i duhet njerëzisë,
që i beson Perëndisë,
zëmrënë mos e ngushtoni,
dhe Zotnë mos e harroni,
sa do të rrojmë më jetë,
s' shpëtojmë nga vdekj' e shkretë!
Imami tha këto fjalë,
dhe pushoj i qofshim falë!
Ahere një i-mallëkuar
nga armikët del kaluar,
Imamit i tha ca fjalë
po kur trëmbet ajy kalë!
pa iku dh' e mori xvarrë!
cop e bën e s' e le fare!
Armikët çudin e panë,
po djallëzitë s' i lanë!
Prap Imami fjalën zuri,
nër zëmëra duri shturi.
Shehrë-banun e kish grua,
q' i vanë lottë si krua,
ish njeri i Perëndisë,
bij e mbretit të Persisë.
Dita po ngrysej e shkreta,
nata po vij këmbë qeta!
Ybejdi i-mallëkuar,
prapë njerës kish dërguar,
pas urdhërit që u prunë,
armikëtë luftënë zunë!
Imami s' doj të lëftonte,
nxorri Abaz u tha: Sonte
s' mbet kohë, që të lëftojmë
gjer nesërë të mënojmë.
Armikëtë së pari s' deshnë,
dhe fare s' i vunë veshnë,
po pastaj dh' ata e panë
q' u ngrys e luftën e lanë.
Imami u tha, pa mihnë
burratë dhe grat u ndihnë,
rreth tendëvet dhen e hapnë,
e bënë të thellë trapnë,
pa hodhë shkarpa e gjëmba,
që nuk i shkelte dot këmba,
një derëzë vetëm lanë,
pa gjith Imamit i vanë.
Zoti ynë atë natë
shokëvet u dha uratë,
u tha fjalë fort të-mira,
e për jetë të-pavdira;
pa u tha pasdaj t' a lenë,
dhe të ikin e të venë,
se më qafë s' munt t' i marrë,
si kush të shkonjë më parë;
ata, nuk ikim i thanë
dhe gjithë ndër këmb i ranë.
Neve me ty dotë vdesim,
pas teje s' duam të mbesim.
i thanë gjith edhe qanë,
pasdaj gjithë bashkë vanë,
të-vërtetit Zot ju falë
me zëmërë, jo me fjalë. (vazhdo leximin: kap. 11)

naim frasheri qerbelaja

COMMENTS